Το σχέδιο αντεπίθεσης του ΠΑΣΟΚ μέχρι τη ΔΕΘ με στόχο τη δημοσκοπική ανάκαμψη

Οι μεγάλες προκλήσεις που έχουν μπροστά τους η δημοκρατική παράταξη και ο Νίκος Ανδρουλάκης

Η θερινή ραστώνη δεν φαίνεται να έχει θέση στη Χαριλάου Τρικούπη. Αντιθέτως, η ηγεσία του ΠΑΣΟΚ αντιμετωπίζει το διάστημα έως την έναρξη της νέας πολιτικής περιόδου ως κρίσιμο χρόνο προετοιμασίας. Ο στόχος είναι σαφής: να ανατραπεί η δημοσκοπική στασιμότητα και να δημιουργηθούν οι προϋποθέσεις για μια ουσιαστική πολιτική επανεκκίνηση.

του Χρήστου Δ. Δρούζια

Στελέχη από όλες τις εσωκομματικές τάσεις συμφωνούν ότι το φθινόπωρο ενδέχεται να αποτελέσει την κρισιμότερη πολιτική περίοδο των τελευταίων ετών για το κόμμα. Εάν οι δημοσκοπήσεις αρχίσουν να καταγράφουν ανοδική τάση, θα ενισχυθεί η αυτοπεποίθηση, αλλά και η εκτίμηση ότι η στρατηγική της ηγεσίας του ΠΑΣΟΚ αποδίδει. Αν, όμως, η εικόνα παραμείνει αμετάβλητη, θεωρείται βέβαιο ότι θα επανέλθει η συζήτηση για την αποτελεσματικότητα της πολιτικής γραμμής, τον τρόπο επικοινωνίας και τις πρωτοβουλίες που απαιτούνται για την επόμενη ημέρα.

Στη Χαριλάου Τρικούπη αναγνωρίζουν ότι η παρατεταμένη δημοσκοπική στασιμότητα προκαλεί εύλογη ανησυχία, καθώς μέχρι σήμερα δεν έχει αποτυπωθεί στις μετρήσεις η πολιτική δουλειά που, όπως υποστηρίζουν, έχει γίνει σε επίπεδο προγραμματικών θέσεων και κοινοβουλευτικής παρουσίας. Όπως επισημαίνουν, οι πολίτες αξιολογούν θετικά την τεκμηριωμένη αντιπολιτευτική στάση του κόμματος, χωρίς ωστόσο να έχουν ακόμη πειστεί ότι το ΠΑΣΟΚ αποτελεί τη βασική εναλλακτική πρόταση διακυβέρνησης.

Υπό αυτό το πρίσμα, το επόμενο τρίμηνο θεωρείται καθοριστικής σημασίας. Όχι μόνο επειδή η Διεθνής Έκθεση Θεσσαλονίκης σηματοδοτεί παραδοσιακά την έναρξη της νέας πολιτικής περιόδου, αλλά και επειδή από τον Σεπτέμβριο θα αρχίσει να διαμορφώνεται με μεγαλύτερη σαφήνεια το πολιτικό σκηνικό των επόμενων μηνών.

Στελέχη που συμμετέχουν στον σχεδιασμό εκτιμούν ότι η παρουσία του Νίκου Ανδρουλάκη στη Διεθνή Έκθεση Θεσσαλονίκης θα αποτελέσει το πρώτο μεγάλο πολιτικό τεστ της νέας περιόδου. Σύμφωνα με πληροφορίες, προετοιμάζεται ένα ολοκληρωμένο και πλήρως κοστολογημένο πακέτο προτάσεων, με έμφαση στην οικονομία και την κοινωνική πολιτική, με στόχο να ενισχυθεί η εικόνα ενός κόμματος που δεν περιορίζεται στην άσκηση κριτικής προς την κυβέρνηση, αλλά εμφανίζεται έτοιμο να αναλάβει κυβερνητικές ευθύνες.

Σύμφωνα με τις ίδιες πληροφορίες, στα γραφεία της Χαριλάου Τρικούπη έχει συγκεντρωθεί μεγάλος όγκος υλικού από όλους τους Τομείς Πολιτικής, ο οποίος αποτυπώνει τόσο την κριτική απέναντι στις κυβερνητικές επιλογές όσο και τις εναλλακτικές προτάσεις του κόμματος. Στο εσωτερικό του ΠΑΣΟΚ το υλικό αυτό περιγράφεται συμβολικά ως οι «μαύρες βίβλοι» της διακυβέρνησης της Νέας Δημοκρατίας και οι αντίστοιχες «πράσινες βίβλοι» των προγραμματικών θέσεων του κόμματος.

Η επόμενη φάση αφορά την αξιολόγηση και τη σύνθεση του υλικού. Η ηγεσία επιδιώκει να περιορίσει τον αριθμό των προτάσεων, επιλέγοντας εκείνες που συνδυάζουν πολιτική αιχμή, κοινωνικό αποτύπωμα και δυνατότητα άμεσης εφαρμογής. Οι σχετικές συζητήσεις θα συνεχιστούν καθ’ όλη τη διάρκεια του Αυγούστου, ακόμη και μέσω τηλεδιασκέψεων, ώστε κάθε πρόταση να έχει αξιολογηθεί διεξοδικά ως προς τη δημοσιονομική της επίπτωση, τη χρηματοδότησή της και το χρονοδιάγραμμα υλοποίησής της.

Παράλληλα, η Χαριλάου Τρικούπη σχεδιάζει να αναδείξει πιο έντονα τα στελέχη που συμμετείχαν στην επεξεργασία των προγραμματικών θέσεων, επιδιώκοντας να εκπέμψει εικόνα κυβερνητικής ετοιμότητας. «Δεν αρκεί να λες τι δεν κάνει σωστά η κυβέρνηση. Πρέπει να δείχνεις και ποιος μπορεί να κυβερνήσει καλύτερα», σημειώνει χαρακτηριστικά στέλεχος με γνώση του σχεδιασμού.

Η επετειακή εκδήλωση της 3ης Σεπτεμβρίου, για τη συμπλήρωση 52 ετών από την ίδρυση του ΠΑΣΟΚ, θα αποτελέσει την τελευταία μεγάλη κομματική παρέμβαση πριν από την ομιλία του Νίκου Ανδρουλάκη στη Διεθνή Έκθεση Θεσσαλονίκης. Η επιλογή του Ηρακλείου, γενέτειρας του προέδρου του κόμματος, έχει έντονο πολιτικό συμβολισμό, καθώς εντάσσεται στη στρατηγική της Χαριλάου Τρικούπη να αναδείξει την Κρήτη ως βασικό πυλώνα της εκλογικής της επιρροής, σε μια περιφέρεια όπου το ΠΑΣΟΚ εξακολουθεί να καταγράφει τα υψηλότερα ποσοστά του.

Η απόφαση, πάντως, προκάλεσε εσωκομματικό προβληματισμό. Σύμφωνα με πληροφορίες, στελέχη εισηγήθηκαν η εκδήλωση να πραγματοποιηθεί στην Αττική, όπως συνέβαινε τα προηγούμενα χρόνια, υποστηρίζοντας ότι η πρωτεύουσα αποτελεί το φυσικό σημείο αναφοράς της επετείου και διευκολύνει τη μαζική συμμετοχή στελεχών και φίλων του κόμματος από όλη τη χώρα. Παράλληλα, επισήμαναν ότι οι χαμηλές εκλογικές επιδόσεις του ΠΑΣΟΚ στην Αττική καθιστούν αναγκαίες πρωτοβουλίες με σαφές πολιτικό αποτύπωμα στη μεγαλύτερη εκλογική περιφέρεια της χώρας.

Η ηγεσία, ωστόσο, έκρινε ότι η πολιτική βαρύτητα της επιλογής του Ηρακλείου υπερέχει των επιμέρους ενστάσεων. Στη σχετική απόφαση συνεκτιμήθηκαν τόσο η ισχυρή επίδοση του κόμματος στις ευρωεκλογές στην Περιφέρεια Κρήτης όσο και η ανάγκη να σταλεί μήνυμα ενότητας και συσπείρωσης από το ισχυρότερο εκλογικό προπύργιο του ΠΑΣΟΚ, ενόψει της νέας πολιτικής περιόδου και της παρουσίας του Νίκου Ανδρουλάκη στη ΔΕΘ.

Μετά τα μπάνια του λαού, το βάρος θα δοθεί στην εξωστρέφεια, μέσα από ένα πυκνό πρόγραμμα περιοδειών του Νίκου Ανδρουλάκη και των κορυφαίων στελεχών, αλλά και θεματικές εκδηλώσεις σε ολόκληρη τη χώρα. Στόχος είναι η άμεση επαφή με παραγωγικούς φορείς, επαγγελματικές ομάδες και κοινωνικά στρώματα που εξακολουθούν να δοκιμάζονται από την ακρίβεια και τη συρρίκνωση της αγοραστικής δύναμης.

Στο επίκεντρο της πολιτικής ατζέντας θα βρεθούν συγκεκριμένες προτάσεις για την αντιμετώπιση της ακρίβειας, της στεγαστικής κρίσης, του ασφαλιστικού, της ενίσχυσης της δημόσιας Παιδείας και Υγείας, της ενεργειακής πολιτικής, της στήριξης των μικρομεσαίων επιχειρήσεων και της διαχείρισης του ιδιωτικού χρέους. Σύμφωνα με στελέχη της Χαριλάου Τρικούπη, η επιλογή αυτή ανταποκρίνεται στην ανάγκη των πολιτών για συγκεκριμένες λύσεις στα προβλήματα της καθημερινότητας, πέρα από τη γενική πολιτική αντιπαράθεση.

Την ίδια ώρα, ο κομματικός μηχανισμός κινείται σε ρυθμούς προετοιμασίας για την επόμενη εκλογική αναμέτρηση, με την κατάρτιση των ψηφοδελτίων να αποτελεί έναν από τους πλέον κρίσιμους φακέλους για τη Χαριλάου Τρικούπη.

Οι λίστες των πιθανών υποψηφίων παραμένουν ανοιχτές, καθώς οι εισηγήσεις αξιολογούνται διαρκώς και οι τελικές αποφάσεις θα ληφθούν με γνώμονα τόσο τα πολιτικά χαρακτηριστικά των προσώπων όσο και τις ιδιαίτερες ανάγκες κάθε εκλογικής περιφέρειας.

Καθοριστικό ρόλο στη διαδικασία διαδραματίζουν οι περιφερειακές οργανώσεις, οι οποίες μεταφέρουν στην ηγεσία την εικόνα που διαμορφώνεται στις τοπικές κοινωνίες. Τα δεδομένα επανεξετάζονται συνεχώς, καθώς στο ΠΑΣΟΚ εκτιμούν ότι η εκλογική μάχη θα κριθεί σε σημαντικό βαθμό και από την ποιότητα των προσώπων που θα εκπροσωπήσουν το κόμμα στις τοπικές κοινωνίες.

Παράλληλα, η διεύρυνση εξακολουθεί να αποτελεί βασικό πυλώνα της στρατηγικής του ΠΑΣΟΚ. Συνεργάτες του Νίκου Ανδρουλάκη επιμένουν ότι δεν πρόκειται για μια συγκυριακή επιλογή που υπαγορεύεται από τις δημοσκοπήσεις, αλλά για μια σταθερή πολιτική κατεύθυνση, με στόχο την προσέγγιση νέων κοινωνικών και πολιτικών δυνάμεων.

Η απόφαση πάντως της ηγεσίας να ανοίξει τον διάλογο με ανεξάρτητους βουλευτές και στελέχη που προέρχονται από άλλους πολιτικούς χώρους έχει ήδη προκαλέσει συζητήσεις στο εσωτερικό της Χαριλάου Τρικούπη.

Ορισμένα στελέχη εκτιμούν ότι η συγκυρία επιβάλλει μια ευρεία πολιτική αντεπίθεση, χωρίς αποκλεισμούς. Υποστηρίζουν ότι το ΠΑΣΟΚ βρίσκεται μπροστά σε μια κρίσιμη μάχη για την ενίσχυση της πολιτικής του επιρροής και, ως εκ τούτου, οφείλει να απευθύνει ανοιχτό προσκλητήριο σε όσους επιθυμούν να συμβάλουν σε μια νέα πολιτική προσπάθεια.

Στην ίδια λογική, εισηγούνται μια διεύρυνση χωρίς αυστηρά «φίλτρα εισόδου», θεωρώντας ότι προτεραιότητα αποτελεί η συγκρότηση ενός ευρύτερου πολιτικού και κοινωνικού μετώπου. Παράλληλα, επισημαίνουν ότι ο χρόνος πιέζει, καθώς η παγίωση νέων συσχετισμών στον χώρο της κεντροαριστεράς θα μπορούσε να περιορίσει σημαντικά τις δυνατότητες ανάκαμψης του κόμματος.

Ωστόσο, στο εσωτερικό του ΠΑΣΟΚ διατυπώνεται και η αντίθετη άποψη. Στελέχη αυτής της πλευράς προειδοποιούν ότι μια βιαστική και άνευ όρων διεύρυνση ενδέχεται να δημιουργήσει περισσότερα προβλήματα από όσα θα επιλύσει.

Όπως υποστηρίζουν, το κόμμα δεν μπορεί να εμφανιστεί ως χώρος υποδοχής προσώπων που μετακινούνται αποκλειστικά για λόγους προσωπικής πολιτικής επιβίωσης, χωρίς σαφή πολιτική αναφορά ή ουσιαστική δέσμευση στις αρχές και τις θέσεις του.

Κατά την άποψή τους, η διεύρυνση δεν μπορεί να πραγματοποιηθεί σε βάρος της πολιτικής φυσιογνωμίας και της αξιοπιστίας του ΠΑΣΟΚ. Για τον λόγο αυτό ζητούν τη θέσπιση σαφών πολιτικών κριτηρίων για την ένταξη νέων προσώπων και δυνάμεων, ώστε η προσπάθεια ενίσχυσης του κόμματος να στηρίζεται σε σταθερές πολιτικές βάσεις και όχι σε ευκαιριακές μετακινήσεις.

Παρότι η επίσημη γραμμή του ΠΑΣΟΚ εξακολουθεί να αναδεικνύει τη Νέα Δημοκρατία ως τον βασικό πολιτικό αντίπαλο, η στρατηγική της αντιπαράθεσης φαίνεται να διευρύνεται, διαμορφώνοντας ένα σκηνικό «διπλού μετώπου». Η Χαριλάου Τρικούπη επιδιώκει να αντιπαρατεθεί τόσο με την κυβέρνηση όσο και με τον Αλέξη Τσίπρα, διεκδικώντας πρωταγωνιστικό ρόλο στον ευρύτερο χώρο της κεντροαριστεράς.

Η αντιπαράθεση έχει αποκτήσει πιο έντονα πολιτικά, αλλά και προσωπικά χαρακτηριστικά, με το ΠΑΣΟΚ να αμφισβητεί τη φυσιογνωμία και την πολιτική αυτονομία του πρώην πρωθυπουργού, διατυπώνοντας αιχμές για σχέσεις με οικονομικά συμφέροντα και ολιγάρχες.

Ο χαρακτηρισμός του Αλέξη Τσίπρα ως «μπροστινού συμφερόντων», όπως διατυπώνεται από στελέχη του επιτελείου του Νίκου Ανδρουλάκη, εντάσσεται σε αυτή τη στρατηγική. Στόχος είναι να πληγεί το βασικό πολιτικό κεφάλαιο του πρώην πρωθυπουργού, δηλαδή η εικόνα του ως ανεξάρτητου πολιτικού πόλου απέναντι στα κέντρα οικονομικής και πολιτικής ισχύος.

Με τη συγκεκριμένη τακτική, η ηγεσία του ΠΑΣΟΚ επιχειρεί να αποδομήσει την εικόνα του Αλέξη Τσίπρα ως φυσικού εκφραστή του ευρύτερου προοδευτικού χώρου. Η κριτική δεν αφορά μόνο τις σημερινές πολιτικές του κινήσεις, αλλά και τη δυνατότητά του να επανεμφανιστεί ως κεντρικός πολιτικός παίκτης.

Παράλληλα, η επιθετική ρητορική απέναντι στον πρώην πρωθυπουργό λειτουργεί και ως μήνυμα προς το εκλογικό σώμα. Το ΠΑΣΟΚ επιδιώκει να εμφανιστεί ως η θεσμική, αυτόνομη και αξιόπιστη εναλλακτική επιλογή, διαφοροποιούμενο τόσο από τη Νέα Δημοκρατία όσο και από το ενδεχόμενο ενός νέου πολιτικού κύκλου με πρωταγωνιστή τον Αλέξη Τσίπρα.

Δημοσιεύθηκε στο Καρφί το Σάββατο 8 Αυγούστου 2026