Μετά τη σύντομη καλοκαιρινή ανάπαυλα, το ΠΑΣΟΚ και η Χαριλάου Τρικούπη επιστρέφουν σε πλήρη πολιτική και οργανωτική λειτουργία, με το βλέμμα στραμμένο σε ένα φθινόπωρο που μπορεί να αποδειχτεί καθοριστικό τόσο για την πορεία του κόμματος όσο και για την ηγεσία του Νίκου Ανδρουλάκη.
του Χρήστου Δ. Δρούζια
Δύο σταθμοί αναμένεται να βρεθούν στο επίκεντρο της στρατηγικής του επόμενου διαστήματος: η κεντρική εκδήλωση για την 3η Σεπτέμβρη, με αφορμή τη συμπλήρωση 52 χρόνων από την ίδρυση του ΠΑΣΟΚ, και η παρουσία του προέδρου του κόμματος στη ΔΕΘ. Πρόκειται για δύο διαφορετικά πολιτικά ορόσημα, δύο μάχες με κοινό ωστόσο ζητούμενο: να καταστεί σαφές ότι το ΠΑΣΟΚ δεν επιδιώκει απλώς να ενισχύσει τα ποσοστά του, αλλά διεκδικεί πρωταγωνιστικό ρόλο στην επόμενη ημέρα της χώρας.
Η φετινή 3η Σεπτέμβρη θα είναι διαφορετική από τις προηγούμενες χρονιές. Κατ’ αρχάς, η εκδήλωση δεν θα πραγματοποιηθεί στην Αθήνα, αλλά στο Ηράκλειο της Κρήτης. Η επιλογή δεν είναι τυχαία και στηρίζεται, σύμφωνα με τον σχεδιασμό της Χαριλάου Τρικούπη, σε τέσσερα βασικά πολιτικά επιχειρήματα.
Πρώτον, στην αποκέντρωση των κομματικών εκδηλώσεων και στην επιλογή μιας πόλης εκτός Αθηνών. Δεύτερον, στην ανάδειξη ενός ισχυρού εκλογικού προπύργιου του ΠΑΣΟΚ. Τρίτον, στον ισχυρό συμβολισμό της Κρήτης, ιδιαίτερης πατρίδας του Νίκου Ανδρουλάκη.
Το τέταρτο επιχείρημα έχει σαφώς πολιτικό χαρακτήρα και συνδέεται με την προσπάθεια του προέδρου του ΠΑΣΟΚ να προλάβει τις κινήσεις του Αλέξη Τσίπρα και την παρουσία του στη ΔΕΘ, επιχειρώντας να διαμορφώσει από νωρίς το πολιτικό σκηνικό του Σεπτεμβρίου.
Η εκδήλωση στην κεντρική πλατεία του Ηρακλείου αποτελεί, σύμφωνα με τον σχεδιασμό της Χαριλάου Τρικούπη, ευκαιρία για το κόμμα να ανανεώσει τους δεσμούς του με την εκλογική του βάση και να δώσει νέα ώθηση στην προσπάθεια ενίσχυσης των ποσοστών του. Η επιδίωξη είναι σαφής: η Κρήτη να παραμείνει ένα από τα ισχυρότερα εκλογικά στηρίγματα του ΠΑΣΟΚ και, ει δυνατόν, να αποκτήσει ακόμη πιο έντονο «πράσινο» αποτύπωμα στις επόμενες κάλπες.
Στόχος της ηγεσίας του κόμματος είναι, επίσης, να αναβιώσουν οι εικόνες των μεγάλων συγκεντρώσεων του παρελθόντος, όταν η μαζικότητα και ο παλμός των εκδηλώσεων αποτελούσαν, σύμφωνα με την κομματική παράδοση, προάγγελο εκλογικής νίκης.
Για την προετοιμασία της εκδήλωσης εργάζονται ήδη δεκάδες στελέχη, τόσο στην Αθήνα όσο και στην Κρήτη. Σύμφωνα με τον σχεδιασμό, βουλευτές και κορυφαία στελέχη του κόμματος αναμένεται να βρεθούν την Τρίτη σε διαφορετικές περιοχές της Κρήτης, έχοντας στο πλευρό τους τοπικά στελέχη και εκπροσώπους φορέων. Σκοπός είναι να ενισχυθεί η παρουσία του κόμματος στην κοινωνία, να συσπειρωθούν οι ψηφοφόροι και να δημιουργηθεί το κατάλληλο κλίμα ενόψει της μεγάλης εκδήλωσης της 3ης Σεπτέμβρη.
Την επομένη, ο πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ Νίκος Ανδρουλάκης αναμένεται να παραθέσει δείπνο σε βουλευτές και στελέχη του κόμματος στο Ψυχρό, το χωριό από το οποίο κατάγεται. Παράλληλα, ο ίδιος αναμένεται να έχει σειρά επαφών και συναντήσεων σε ολόκληρο το νησί.
Η κορύφωση των εκδηλώσεων θα πραγματοποιηθεί στις 3 Σεπτεμβρίου, στην πλατεία Ελευθερίας στο Ηράκλειο. Ο Νίκος Ανδρουλάκης θα πραγματοποιήσει ομιλία με ιδεολογικοπολιτικό χαρακτήρα, επιχειρώντας να απευθυνθεί στο ιστορικό ακροατήριο του ΠΑΣΟΚ, το οποίο διατηρεί συναισθηματικούς δεσμούς με το κόμμα, χωρίς ωστόσο να περιοριστεί στο παρελθόν. Το μήνυμα θα έχει σαφή προσανατολισμό στο μέλλον και τον ρόλο που διεκδικεί το κόμμα στο νέο πολιτικό σκηνικό και θα είναι διπλό: ενότητα στο εσωτερικό και σαφή όρια απέναντι στο υπόλοιπο πολιτικό σκηνικό. Ιδιαίτερα, απέναντι στα σενάρια περί πιθανής συγκυβέρνησης με τη Νέα Δημοκρατία, τα οποία επανέρχονται κατά διαστήματα στη δημόσια συζήτηση.
Υπό αυτή την έννοια, η 3η Σεπτέμβρη μπορεί να λειτουργήσει ως πολιτικό ορόσημο. Το ζητούμενο για τον Ανδρουλάκη δεν είναι μόνο η εικόνα μιας μεγάλης κομματικής εκδήλωσης, αλλά κυρίως αν θα καταφέρει να παρουσιάσει ένα ΠΑΣΟΚ ενωμένο, αυτόνομο και με σαφή στρατηγική ενόψει της επόμενης εκλογικής αναμέτρησης.
Στο πλαίσιο της εκδήλωσης θα προβληθεί βίντεο με σημαντικούς σταθμούς στην ιστορία του ΠΑΣΟΚ, τον ιδρυτή του κόμματος και τους προέδρους που διαδέχτηκαν τον Ανδρέα Παπανδρέου. Θα ακολουθήσει συναυλία, σε μια διοργάνωση που θα κινηθεί στη λογική της αντίστοιχης περσινής εκδήλωσης στο Ζάππειο.
Η πραγματική δοκιμασία και το μεγάλο στοίχημα, ωστόσο, θα δοθούν στη ΔΕΘ. Με φόντο την πίεση των πρόσφατων δημοσκοπήσεων και το ρευστό σκηνικό στην Κεντροαριστερά, ο Νίκος Ανδρουλάκης καλείται να διαχειριστεί τη δημόσια εικόνα του απέναντι σε δύο μέτωπα. Από τη μία πλευρά, επιδιώκει τη σκληρή δομική αντιπαράθεση με τη Νέα Δημοκρατία και, από την άλλη, επιχειρεί να μην επιτρέψει στον Αλέξη Τσίπρα, ο οποίος πραγματοποιεί πολιτική επιστροφή, να του κλέψει τις εντυπώσεις στον προοδευτικό χώρο.
Υπό το παραπάνω πρίσμα, το στοίχημα για τον πρόεδρο του ΠΑΣΟΚ είναι διπλό: αφενός να παρουσιάσει ένα συνεκτικό, ρεαλιστικό και κοστολογημένο κυβερνητικό σχέδιο και αφετέρου να πείσει ότι το ΠΑΣΟΚ μπορεί να αποτελέσει τον βασικό πολιτικό αντίπαλο της Νέας Δημοκρατίας.
Στο επίκεντρο της παρουσίας του προέδρου του ΠΑΣΟΚ στη Θεσσαλονίκη αναμένεται να βρεθεί η οικονομία. Από το βήμα της ΔΕΘ, ο Νίκος Ανδρουλάκης αναμένεται να ανοίξει ευθέως μέτωπο με τον Κυριάκο Μητσοτάκη, αναδεικνύοντας τις βασικές προτεραιότητες του οικονομικού προγράμματος του κόμματος, με έμφαση στις επενδύσεις, την επιχειρηματικότητα, την ενίσχυση των εισοδημάτων και των μισθών, αλλά και στις αλλαγές που, σύμφωνα με το κόμμα, απαιτούνται στη λειτουργία του κράτους. Την επόμενη ημέρα, κατά τη συνέντευξη Τύπου, το βάρος αναμένεται να πέσει στις λεπτομέρειες και, κυρίως, στην κοστολόγηση των προτάσεων.
Με την παρουσία του στη Θεσσαλονίκη και την πολιτική ατζέντα που θα διαμορφώσει, ο πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ θα επιχειρήσει, ταυτόχρονα, να οριοθετήσει το ΠΑΣΟΚ απέναντι στον Αλέξη Τσίπρα. Στόχος είναι να καταστήσει σαφές ότι το κόμμα του διεκδικεί πρωταγωνιστικό ρόλο στην Κεντροαριστερά και, κυρίως, ότι διαθέτει την πολιτική και προγραμματική επάρκεια για να διεκδικήσει την κυβερνητική εξουσία.
Η αναμέτρηση Ανδρουλάκη – Τσίπρα δεν είναι μόνο προσωπική. Είναι, κυρίως, πολιτική. Αφορά το ποιος θα μπορέσει να πείσει ότι διαθέτει το πιο αξιόπιστο σχέδιο για την πολιτική αλλαγή και ποιος θα καταφέρει να μετατρέψει τη δυσαρέσκεια απέναντι στην κυβέρνηση σε συγκεκριμένη πρόταση εξουσίας.
Γι’ αυτό η εμφάνιση στη Θεσσαλονίκη δεν μπορεί να είναι ακόμη μία αντιπολιτευτική ομιλία. Θα πρέπει να λειτουργήσει ως παρουσίαση ενός διαφορετικού μοντέλου διακυβέρνησης. Οι πολίτες δεν θα αξιολογήσουν μόνο τις καταγγελίες απέναντι στην κυβέρνηση, αλλά κυρίως το κατά πόσον οι προτάσεις του ΠΑΣΟΚ μπορούν να απαντήσουν σε ζητήματα όπως το εισόδημα, η ακρίβεια, η στέγαση, η υγεία, η παιδεία, το δημογραφικό και η λειτουργία του κράτους.
Με άλλα λόγια, το στοίχημα για τον Ανδρουλάκη είναι να περάσει από το «γιατί όχι Νέα Δημοκρατία» στο «γιατί ΠΑΣΟΚ».
Αν καταφέρει να φύγει από τη Θεσσαλονίκη έχοντας ανακτήσει την πολιτική πρωτοβουλία και έχοντας πείσει ότι το κόμμα του διαθέτει ολοκληρωμένη και αξιόπιστη κυβερνητική πρόταση, η θέση του θα ενισχυθεί σημαντικά. Θα έχει κάνει ένα κρίσιμο βήμα από την αντιπολιτευτική διεκδίκηση προς την πραγματική διεκδίκηση της εξουσίας.
Αν, αντίθετα, η πολιτική συζήτηση μετατοπιστεί προς την επιστροφή του Αλέξη Τσίπρα και το ΠΑΣΟΚ δεν καταφέρει να παρουσιάσει ένα σαφές και διακριτό πολιτικό σχέδιο, τότε κινδυνεύει να εγκλωβιστεί ξανά στον ρόλο του δεύτερου πόλου της αντιπολίτευσης, αντί να εμφανίζεται ως η δύναμη που διεκδικεί την πρωτοκαθεδρία στον προοδευτικό χώρο.
Η 3η Σεπτέμβρη, επομένως, θα είναι το πρώτο μήνυμα. Η ΔΕΘ θα είναι η μεγάλη δοκιμασία. Και το κρίσιμο ερώτημα για τον Νίκο Ανδρουλάκη δεν είναι μόνο αν μπορεί να αντιπαρατεθεί αποτελεσματικά στον Κυριάκο Μητσοτάκη. Είναι αν μπορεί να πείσει ότι πίσω από την πολιτική αυτονομία υπάρχει ένα πραγματικό σχέδιο εξουσίας και ότι το ΠΑΣΟΚ διαθέτει την πολιτική, προγραμματική και στελεχιακή επάρκεια για να το υλοποιήσει.
Γιατί, τελικά, η μάχη του φθινοπώρου δεν θα κριθεί μόνο από το ποιος θα κάνει την καλύτερη ομιλία. Θα κριθεί από το ποιος θα καταφέρει να πείσει ότι είναι έτοιμος να κυβερνήσει.
Την ίδια ώρα, το ΠΑΣΟΚ κινείται σε τροχιά περαιτέρω πολιτικής και κοινοβουλευτικής ενίσχυσης, με τη Χαριλάου Τρικούπη να σχεδιάζει την επόμενη φάση της στρατηγικής διεύρυνσης προς τον ευρύτερο χώρο της Κεντροαριστεράς. Στο πλαίσιο αυτό, βρίσκονται σε εξέλιξη συζητήσεις και επαφές με πρόσωπα που θα μπορούσαν να ενταχθούν ή να συνεργαστούν με το κόμμα.
Σύμφωνα με πληροφορίες από το πολιτικό παρασκήνιο, ανάμεσα στα πρόσωπα που έχουν ανοικτούς διαύλους επικοινωνίας με τη Χαριλάου Τρικούπη περιλαμβάνονται και εν ενεργεία ή ανεξάρτητοι βουλευτές.
Από την πλευρά της, η Χαριλάου Τρικούπη τηρεί χαμηλούς τόνους και αποφεύγει να σχολιάσει τα σενάρια που αφορούν συγκεκριμένα πρόσωπα. Στο ΠΑΣΟΚ υπογραμμίζουν ότι η διεύρυνση δεν αποτελεί μια διαδικασία που εξαντλείται σε μεμονωμένες προσχωρήσεις, αλλά εντάσσεται σε έναν ευρύτερο πολιτικό σχεδιασμό, με βασικό άξονα την προγραμματική σύγκλιση των προοδευτικών δυνάμεων. Στόχος, όπως επισημαίνεται, είναι η διαμόρφωση των προϋποθέσεων για μια ευρύτερη προοδευτική πλειοψηφία ενόψει των επόμενων εθνικών εκλογών.
Δημοσιεύθηκε στο Καρφί το Σάββατο 29 Αυγούστου
