Το ΠΑΣΟΚ βρίσκεται πλέον επίσημα σε προεκλογική τροχιά, με τον Νίκο Ανδρουλάκη να ζητά επίμονα τη διεξαγωγή εκλογών το συντομότερο δυνατό για την επίτευξη «πολιτικής αλλαγής».
Η πολιτική πίεση προς την κυβέρνηση θα είναι διαρκής, καθώς όλο και περισσότεροι στο ΠΑΣΟΚ εκτιμούν ότι, ακόμα και αν δεν το επιθυμεί, τελικά ο Κυριάκος Μητσοτάκης θα καταφύγει νωρίτερα στις κάλπες λόγω των έντονων πιέσεων που δέχεται αυτή την περίοδο σε τρία κύρια επίπεδα: το εσωκομματικό, το κοινωνικό και το θεσμικό. Η δήλωση του εκπροσώπου Τύπου Κώστα Τσουκαλά για «κυβέρνηση που καταρρέει στα σκάνδαλα και τη διαφθορά» αποτελεί χαρακτηριστικό δείγμα της νέας επιθετικής γραμμής που υιοθετεί το ΠΑΣΟΚ.
του Χρήστου Δ. Δρούζια
Ο Ανδρουλάκης και το ΠΑΣΟΚ επιδιώκουν να εκμεταλλευτούν αυτή την κατάσταση για να ενισχύσουν τη θέση τους στο πολιτικό σκηνικό. Για το λόγο αυτόν, το αίτημα του ΠΑΣΟΚ για πρόωρες εκλογές θα βρίσκεται πλέον συνέχεια στο τραπέζι. Τα κύρια σημεία της «πράσινης» στρατηγικής στον δρόμο προς τις κάλπες περιλαμβάνουν:
Μετωπική σύγκρουση με τη Νέα Δημοκρατία: Η ηγεσία του ΠΑΣΟΚ στοχεύει σε σκληρή θεσμική αντιπολίτευση, εστιάζοντας στην κοινωνική ατζέντα και τα προβλήματα που ταλανίζουν τους πολίτες. Μέσω αυτής της προσέγγισης, το Κίνημα επιχειρεί να προσελκύσει ψηφοφόρους που αναζητούν ουσιαστικές αλλαγές στη διακυβέρνηση της χώρας. Η στρατηγική αυτή συνδυάζεται με την προβολή εναλλακτικών λύσεων σε κρίσιμα ζητήματα που απασχολούν την κοινωνία.
Προγραμματική αντιπολίτευση και εναλλακτικές προτάσεις: Στη Χαριλάου Τρικούπη αντιλαμβάνονται ότι η απλή κριτική δεν επαρκεί για την ανατροπή του πολιτικού σκηνικού. Η στρατηγική του ΠΑΣΟΚ επικεντρώνεται στην προγραμματική αντιπολίτευση, με στόχο να αναδειχθεί ως ο κύριος εναλλακτικός πόλος έναντι της Νέας Δημοκρατίας.
Το κόμμα επιδιώκει να απαντήσει στο επιχείρημα της ΝΔ περί «πράσινου ΣΥΡΙΖΑ» και να παρουσιαστεί ως σοβαρή προοδευτική επιλογή διακυβέρνησης. Οι εναλλακτικές προτάσεις εστιάζουν σε συγκεκριμένους άξονες: καθιέρωση της τετραήμερης εργασίας, προώθηση ανθεκτικής και βιώσιμης ανάπτυξης με ποιοτικές θέσεις εργασίας, λύσεις για το στεγαστικό πρόβλημα και ρύθμιση του τραπεζικού συστήματος. Μέσω αυτών των προτάσεων, το ΠΑΣΟΚ επιχειρεί να διαφοροποιηθεί τόσο από τη Νέα Δημοκρατία όσο και από τον ΣΥΡΙΖΑ.
Διμέτωπος αγώνας κατά ΝΔ και ΣΥΡΙΖΑ: Πέρα από την αντιπαράθεση με την κυβέρνηση, η στρατηγική περιλαμβάνει ιδεολογική και πολιτική οριοθέτηση από τον Αλέξη Τσίπρα, τον οποίο το ΠΑΣΟΚ θεωρεί απειλή. Το Κίνημα στοχεύει να αποτρέψει τη μετακίνηση ψηφοφόρων προς τα αριστερά και να επαναφέρει δυνάμεις του κέντρου στο χώρο του.
Στελέχη του ΠΑΣΟΚ συνεχίζουν την έντονη κριτική στον πρώην πρωθυπουργό, υποστηρίζοντας ότι έχει ήδη κριθεί αρνητικά ως κυβερνητικός ηγέτης. Η κριτική επισημαίνει ότι ο λαϊκισμός του ΣΥΡΙΖΑ κατά την τετραετία 2015 έως 2019, καθώς και η στάση του στην αντιπολίτευση, λειτούργησαν ως παράγοντας συσπείρωσης των ψηφοφόρων γύρω από τον Κυριάκο Μητσοτάκη.
Θεσμική πολιορκία της κυβέρνησης: Το ΠΑΣΟΚ έχει κλιμακώσει τη θεσμική πίεση προς την κυβέρνηση, επιδιώκοντας συστηματική παρέμβαση σε κρίσιμα ζητήματα. Οι ανεξάρτητες αρχές, τα αιτήματα διαλεύκανσης και οι συνεχείς παρεμβάσεις για θέματα διαφάνειας αποτελούν τους πυλώνες αυτής της στρατηγικής. Το Κίνημα αναφέρεται σε «παρακμή του κράτους δικαίου», επικαλούμενο δικαστικές και πολιτικές εξελίξεις που αφορούν πρόσωπα της κυβέρνησης. Το ζήτημα των υποκλοπών χαρακτηρίζεται ως «μαύρη σελίδα» που υπονομεύει τη θεσμική αξιοπιστία της χώρας. Κομματικές πηγές προαναγγέλλουν νέες θεσμικές πρωτοβουλίες μέσω της αξιοποίησης όλων των διαθέσιμων κοινοβουλευτικών εργαλείων.
Στίγμα ετοιμότητας και κυβερνησιμότητας: Η ενίσχυση της κυβερνησιμότητας αποτελεί κεντρικό στόχο του ΠΑΣΟΚ, με σκοπό να παρουσιαστεί ως αξιόπιστη εναλλακτική πρόταση διακυβέρνησης. Η στρατηγική επιδίωξη είναι η συγκρότηση ισχυρής ηγετικής ομάδας, που θα προσδώσει κυβερνητική αξιοπιστία και θα αντεπεξέλθει στον πολιτικό ανταγωνισμό. Μια «task force» που θα συγκροτείται από τα «καλύτερα πολιτικά και οργανωτικά μυαλά» που διαθέτει το κόμμα, χωρίς αποκλεισμούς και λογικές παρέας και κολλητών.
Μια ηγετική ομάδα που θα έχει χαρακτήρα διαβούλευσης, συντονισμού και κοινής έκφρασης, θα προωθεί την εξωστρέφεια και θα εκπέμπει την εικόνα ενός ενωμένου και έμπειρου σχήματος, ώστε να διαμορφώνεται ένα ενιαίο αφήγημα, με αρχή, μέση και τέλος. Σύμφωνα με πληροφορίες, ο Νίκος Ανδρουλάκης αναμένεται να προχωρήσει άμεσα στη δημιουργία σκιώδους κυβέρνησης, στέλνοντας το μήνυμα ότι το ΠΑΣΟΚ είναι έτοιμο να αναλάβει τη διακυβέρνηση από την επομένη των εκλογών. Η ομάδα αυτή θα παρακολουθεί στενά το έργο κάθε υπουργού, προσφέροντας τεκμηριωμένες αντιπροτάσεις σε κρίσιμους τομείς όπως η οικονομία, η υγεία και το κράτος δικαίου.
Διεύρυνση και πολιτικές μεταγραφές: Η διαδικασία διεύρυνσης συνεχίζεται ως στρατηγική επιλογή του κόμματος ενόψει εκλογών. Η προσέγγιση αυτή στοχεύει στον επαναπατρισμό στελεχών και σε πολιτικές μεταγραφές, κυρίως από τον χώρο της Κεντροαριστεράς. Πληροφορίες αναφέρουν ότι αναμένονται νέες προσθήκες, παρά τις αντιδράσεις στο άκουσμα συγκεκριμένων μεταγραφών (π.χ. Τζάκρη, Κασιμάτη).
Εσωκομματική ηρεμία: Μετά το συνέδριο του Μαρτίου, το ΠΑΣΟΚ επιχειρεί να διατηρήσει εσωκομματική ηρεμία, η οποία όμως χαρακτηρίζεται περισσότερο ως ανακωχή παρά ως οριστική επίλυση των εσωτερικών διαφορών. Παρά την επιδιωκόμενη ηρεμία, φαινόμενα εσωστρέφειας επανέρχονται περιοδικά.
Οι εσωτερικές εντάσεις σχετίζονται με τη στασιμότητα των δημοσκοπικών ποσοστών και τη διαχείριση διαφορετικών στρατηγικών προσεγγίσεων, όπως ο τρόπος διεύρυνσης.
Στρατηγικό σχέδιο για την Αττική: Η ηγεσία του κόμματος αναγνωρίζει ότι η αχίλλειος πτέρνα του ΠΑΣΟΚ βρίσκεται στα αστικά κέντρα και ιδιαίτερα στην Αττική, όπου το κόμμα επιδιώκει να ανακάμψει. Για την ανατροπή αυτής της εικόνας, έχει εκπονηθεί στρατηγικό σχέδιο με συγκεκριμένους άξονες. Πρώτον, αναμένεται να εντατικοποιηθεί η φυσική παρουσία στελεχών και του προέδρου στις γειτονιές της Αθήνας για άμεση επαφή με τους πολίτες. Δεύτερον, θα αναδειχθούν ζητήματα που απασχολούν τους κατοίκους του λεκανοπεδίου, όπως η ακρίβεια, η στεγαστική κρίση, η ασφάλεια και η υποβάθμιση των δημόσιων υποδομών. Τρίτον, το κόμμα θα προχωρήσει στην κατάθεση συγκεκριμένων προτάσεων για την αντιμετώπιση των προβλημάτων στην προσβασιμότητα και την ποιότητα ζωής στα αστικά κέντρα. Τέταρτον, επιλογή προσώπων για τα ψηφοδέλτια που θα διευρύνουν την εκλογική βάση.
Ανταγωνιστικά ψηφοδέλτια σε όλες τις περιφέρειες: Παράλληλα με τα αστικά κέντρα, επιδιώκεται η ισχυροποίηση των ψηφοδελτίων σε όλες τις περιφέρειες. Ο Νίκος Ανδρουλάκης στοχεύει στη συμμετοχή στελεχών από την τοπική αυτοδιοίκηση, όπως δήμαρχοι και δημοτικοί σύμβουλοι, καθώς και άτομα με διαδρομή στον επαγγελματικό και κοινωνικό στίβο. Η διαδικασία βρίσκεται σε εξέλιξη, με την επιτροπή ψηφοδελτίων υπό τον Πέτρο Λάμπρου να εξετάζει τα βιογραφικά και τη δυναμική των υποψηφίων. Στόχος είναι να καταρτιστούν ισχυρά ψηφοδέλτια σε κάθε περιφέρεια, με τις λίστες να αναμένεται να συμπληρωθούν κατά 70% μέχρι τον Αύγουστο.
Την ίδια ώρα, το ΠΑΣΟΚ επιταχύνει τις εσωτερικές του διαδικασίες για τη συνταγματική αναθεώρηση, ως απάντηση στην κυβερνητική πρωτοβουλία, εμμένοντας ταυτόχρονα στην απόφασή του να μη στηρίξει στην παρούσα Βουλή άρθρα που μπορεί να διαμορφώσουν ενισχυμένες πλειοψηφίες, για να μη λάβει «λευκή επιταγή» η παρούσα κυβέρνηση. Κομματικές πηγές επισημαίνουν πως «η απαιτούμενη εκ του Συντάγματος υπερπλειοψηφία θα πρέπει να υπάρξει μόνο στο πλαίσιο της επόμενης, αναθεωρητικής Βουλής» και αυτό να είναι και ο κανόνας, με αλλαγή της διάταξης του άρθρου 110 του Συντάγματος.
Η πρόταση του ΠΑΣΟΚ εστιάζει σε τρεις βασικούς πυλώνες: τον περιορισμό της κυβερνητικής υπερσυγκέντρωσης εξουσίας, την ενδυνάμωση του κράτους δικαίου και τη θεσμική προστασία της δημοκρατίας. Οι προτεινόμενες αλλαγές αποσκοπούν στη δημιουργία ενός πιο ισορροπημένου συστήματος διακυβέρνησης που θα διασφαλίζει τον έλεγχο και την ισορροπία μεταξύ των κρατικών οργάνων.
Η αναθεώρηση του άρθρου 86 αποτελεί την προμετωπίδα των προτάσεων για τη συνταγματική μεταρρύθμιση. Το ΠΑΣΟΚ επιδιώκει την πλήρη αποπολιτικοποίηση της διαδικασίας ελέγχου των υπουργών, αποσυνδέοντας την κοινοβουλευτική πλειοψηφία από τη δυνατότητα παρεμπόδισης της δικαστικής έρευνας. Η πρόταση προβλέπει την αφαίρεση από τη Βουλή του ρόλου του δικαστή, ώστε τα μέλη της κυβέρνησης να υπόκεινται σε ποινικό έλεγχο με τον ίδιο ακριβώς τρόπο που ελέγχονται όλοι οι πολίτες. Αυτή η ριζική αλλαγή στοχεύει στην εξάλειψη της πολιτικής προστασίας που απολαμβάνουν σήμερα τα κυβερνητικά στελέχη, δημιουργώντας ένα σύστημα ίσης μεταχείρισης ενώπιον της Δικαιοσύνης. Η μεταρρύθμιση αυτή θεωρείται καθοριστική για την αποκατάσταση της εμπιστοσύνης των πολιτών στους θεσμούς και την πολιτική διαδικασία.
Κεντρική θέση στο σχέδιο του ΠΑΣΟΚ κατέχει η τροποποίηση του άρθρου 90, που αποσκοπεί στον τερματισμό της κυβερνητικής κηδεμονίας επί της Δικαιοσύνης. Η πρόταση προβλέπει ριζική αλλαγή στον τρόπο επιλογής της ηγεσίας των Ανωτάτων Δικαστηρίων, μέσω της συγκρότησης ειδικής μεικτής επιτροπής 19 μελών, στην οποία θα συμμετέχουν εκπρόσωποι της Βουλής, δικαστικοί λειτουργοί και μέλη της νομικής κοινότητας. Αυτή η σύνθεση, σύμφωνα με κομματικές πηγές, διασφαλίζει την πολυφωνία και την αντιπροσωπευτικότητα στη διαδικασία επιλογής, απομακρύνοντας τον κίνδυνο κομματικών παρεμβάσεων.
Μεταξύ των προτεινόμενων αλλαγών περιλαμβάνεται και η αναθεώρηση του άρθρου 16 του Συντάγματος, με κεντρικό άξονα τη λειτουργία μη κρατικών, μη κερδοσκοπικών πανεπιστημίων. Το ΠΑΣΟΚ υιοθετεί μια ισορροπημένη προσέγγιση που επιτρέπει την ύπαρξη ιδιωτικών ιδρυμάτων τριτοβάθμιας εκπαίδευσης, υπό την προϋπόθεση ότι δεν επιδιώκουν κερδοσκοπικούς σκοπούς.
Παράλληλα, η «πράσινη» πρόταση δίνει ιδιαίτερη έμφαση στην ισχυρή ενίσχυση του δημόσιου πανεπιστημίου, αναγνωρίζοντας τον κεντρικό του ρόλο στην παροχή ποιοτικής και προσβάσιμης ανώτατης εκπαίδευσης. Η διπλή αυτή προσέγγιση αποσκοπεί στη δημιουργία ενός ανταγωνιστικού εκπαιδευτικού περιβάλλοντος που θα εξυπηρετεί τις ανάγκες της κοινωνίας χωρίς να υπονομεύει τον δημόσιο χαρακτήρα της τριτοβάθμιας εκπαίδευσης.
ΔΗΜΟΣΙΕΥΤΗΚΕ ΣΤΗΝ ΕΝΤΥΠΗ ΕΚΔΟΣΗ
