Νέο μέτωπο ανοίγει για το οικονομικό επιτελείο στην αγορά καυσίμων, καθώς η επιστροφή του πετρελαίου πάνω από τα 100 δολάρια το βαρέλι απειλεί να περάσει εκ νέου στις τιμές του ντίζελ και, κυρίως, να επιβαρύνει σημαντικά το κόστος θέρμανσης ενόψει του χειμώνα.
Η κυβέρνηση παρακολουθεί πλέον την αγορά με το βλέμμα στραμμένο στις επόμενες εβδομάδες, καθώς η διάρκεια της αναταραχής στις διεθνείς τιμές θα καθορίσει και το εύρος των παρεμβάσεων. Στην πρώτη γραμμή βρίσκεται η παράταση της επιδότησης στο ντίζελ κίνησης και τον Οκτώβριο, ενώ για το πετρέλαιο θέρμανσης εξετάζονται διαφορετικά σενάρια, από ενίσχυση στην αντλία και αλλαγές στο επίδομα έως συμμετοχή των διυλιστηρίων στην προσπάθεια συγκράτησης της λιανικής τιμής.
Η πίεση προέρχεται από την έντονη άνοδο του Brent, το οποίο έχει ενισχυθεί περίπου 25% από τις αρχές Αυγούστου και έχει περάσει ξανά πάνω από τα 100 δολάρια. Υπενθυμίζεται δε ότι απο την αρχή του έτους η άνοδος ξεπερνά το 60%, ενώ στις 30 Απριλίου είχε φτάσει ακόμη και στα 126,41 δολάρια το βαρέλι.
Κάθε νέα άνοδος του αργού αυξάνει το κόστος προμήθειας των διυλιστηρίων και σταδιακά μεταφέρεται στην εγχώρια αγορά, επηρεάζοντας βενζίνη, ντίζελ και πετρέλαιο θέρμανσης και κατ’ επέκταση την…τσέπη των καταναλωτών.
Προς παράταση η επιδότηση στο ντίζελ
Το πιο ώριμο σενάριο αφορά το ντίζελ κίνησης. Η υφιστάμενη κρατική επιδότηση των 10 λεπτών ανά λίτρο, συμπεριλαμβανομένου του ΦΠΑ, λήγει στο τέλος Σεπτεμβρίου και η παράτασή της για τουλάχιστον ακόμη έναν μήνα θεωρείται ιδιαίτερα πιθανή εφόσον δεν υπάρξει ουσιαστική αποκλιμάκωση στις διεθνείς τιμές.
Το οικονομικό επιτελείο έχει έναν επιπλέον λόγο να θέλει να συγκρατήσει την τιμή του ντίζελ. Η επιβάρυνση δεν περιορίζεται στους οδηγούς. Η αύξηση του κόστους μεταφοράς περνά στην εφοδιαστική αλυσίδα και μπορεί να καταλήξει στις τελικές τιμές προϊόντων και τροφίμων, δημιουργώντας έναν ακόμη γύρο πληθωριστικών πιέσεων.
Για τη χρηματοδότηση πρόσθετων μέτρων υπάρχει διαθέσιμο περιθώριο. Σύμφωνα με στρλεχη του οικονομικού επιτελείου περίπου 130 εκατ. ευρώ από το υπερπλεόνασμα του 2025 μπορούν να αξιοποιηθούν εφόσον χρειαστεί. Η λογική, πάντως, που ακολουθεί το υπουργείο οικονομικών είναι οι αποφάσεις να λαμβάνονται «μήνα με τον μήνα» και όχι να δεσμευθεί εξαρχής ένα μεγάλο ποσό για παρεμβάσεις μακράς διάρκειας.
Το μεγάλο ερωτηματικό της θέρμανσης
Πιο δύσκολη είναι η εξίσωση για το πετρέλαιο θέρμανσης, καθώς η περίοδος διάθεσης ξεκινά στις 15 Οκτωβρίου.
Με βάση τη σημερινή εικόνα των τιμών, εάν η διάθεση ξεκινούσε τώρα, η μέση πανελλαδική τιμή θα βρισκόταν πάνω από τα 1,90 ευρώ το λίτρο. Η σύγκριση είναι ενδεικτική: τον Οκτώβριο του 2025 η περσινή περίοδος είχε ξεκινήσει περίπου στα 1,10 ευρώ, ενώ τον Απρίλιο είχε κλείσει κοντά στα 1,80 ευρώ.
Εφόσον η κατάσταση δεν βελτιωθεί μέχρι τα μέσα Οκτωβρίου, ένα από τα σενάρια που εξετάζονται είναι η απευθείας επιδότηση στην αντλία, ώστε η παρέμβαση να αποτυπωθεί αμέσως στην τιμή που πληρώνει το νοικοκυριό.
Δεύτερη επιλογή είναι η ενίσχυση του υφιστάμενου επιδόματος θέρμανσης. Σήμερα κυμαίνεται από 100 έως 800 ευρώ, ενώ σε περιοχές με αυξημένες ενεργειακές ανάγκες μπορεί να φτάσει τα 1.000 ευρώ και στις ψυχρότερες περιοχές έως τα 1.200 ευρώ. Στο τραπέζι μπορεί να βρεθούν αλλαγές στα ποσά, στα εισοδηματικά κριτήρια ή στους κλιματικούς συντελεστές, ώστε μεγαλύτερη ενίσχυση να κατευθυνθεί εκεί όπου το κόστος θέρμανσης είναι υψηλότερο.
Παράλληλα, εξετάζεται το ενδεχόμενο να συμμετάσχουν εκ νέου και τα διυλιστήρια, αναλαμβάνοντας μέρος του κόστους μέσω πρόσθετων εκπτώσεων. Οι αποφάσεις δεν έχουν ακόμη κλειδώσει. Το επόμενο διάστημα θα είναι καθοριστικό, καθώς το οικονομικό επιτελείο θα ζυγίσει την πορεία του Brent, τις τιμές που θα διαμορφώνονται στην ελληνική αγορά και το δημοσιονομικό κόστος κάθε παρέμβασης. Με την έναρξη της περιόδου θέρμανσης να πλησιάζει, πάντως, όσο η διεθνής τιμή του πετρελαίου παραμένει πάνω από τα 100 δολάρια τόσο αυξάνονται οι πιθανότητες να απαιτηθεί ένα νέο δίχτυ προστασίας για νοικοκυριά και επιχειρήσεις.
