Το κοινοβούλιο του Ισραήλ ενέκρινε αργά χθες, Δευτέρα, νομοσχέδιο για τη σύσταση στρατοδικείου στο οποίο θα δικαστούν εκατοντάδες Παλαιστίνιοι μαχητές που συμμετείχαν στην επίθεση της Χαμάς εναντίον του ισραηλινού εδάφους, στις 7 Οκτωβρίου 2023.
Η ημέρα εκείνη ήταν η πιο φονική στην ιστορία του Ισραήλ και η χειρότερη επίθεση εναντίον εβραίων μετά το Ολοκαύτωμα. Περίπου 1.200 άνθρωποι σκοτώθηκαν, κυρίως άμαχοι, ενώ η Χαμάς απήγαγε 251 ανθρώπους τους οποίους κρατούσε ομήρους στη Λωρίδα της Γάζας.
Το Ισραήλ απάντησε εξαπολύοντας ευρείες στρατιωτικές επιχειρήσεις εναντίον του παλαιστινιακού θυλάκου, από τις οποίες έχουν σκοτωθεί περισσότεροι από 72.000 άνθρωποι – κυρίως άμαχοι– και οι οποίες έχουν ισοπεδώσει τη Γάζα.
Το Ισραήλ εκτιμάται ότι κρατά 200 με 300 μαχητές – ο ακριβής αριθμός είναι απόρρητος—οι οποίοι συνελήφθησαν στη διάρκεια της επίθεσης. Ακόμη δεν τους έχουν απαγγελθεί κατηγορίες.
Από το ειδικό στρατοδικείο που θα συσταθεί, του οποίου θα προεδρεύουν τρεις δικαστές και το οποίο θα έχει την έδρα του στην Ιερουσαλήμ, ενδέχεται να δικαστούν και άλλοι Παλαιστίνιοι μαχητές που συνελήφθησαν αργότερα στη Γάζα με την υποψία ότι συμμετείχαν στην επίθεση της 7ης Οκτωβρίου ή που φέρονται να κρατούσαν ή να κακοποίησαν Ισραηλινούς ομήρους.
Το νομοσχέδιο δημιουργεί ειδικό νομικό πλαίσιο για τη δίωξη όσων κατηγορούνται για άμεση εμπλοκή στην επίθεση, περιλαμβανομένων μελών των ειδικών δυνάμεων Νούχμπα των Ταξιαρχιών αλ Κασάμ – της στρατιωτικής πτέρυγας της Χαμάς. Αναμένεται να τους απαγγελθούν κατηγορίες από τρομοκρατία και ανθρωποκτονία ως σεξουαλικά εγκλήματα και γενοκτονία, για τα οποία ενδέχεται να καταδικαστούν στην εσχάτη των ποινών.
Το νομοσχέδιο εγκρίθηκε με μεγάλη πλειοψηφία 93 ψήφων από την Κνεσέτ, σε μια σπάνια ένδειξη ενότητας μεταξύ των κομμάτων. Οι υπόλοιποι 27 βουλευτές είτε απείχαν είτε ήταν απόντες.
Δεν έχει οριστεί ημερομηνία
Η ακροαματική διαδικασία θα είναι ανοικτή για το κοινό, με τις κύριες ακροαματικές συνεδριάσεις – όπως η έναρξη της δίκης, η ετυμηγορία και η ανακοίνωση των ποινών — να μεταδίδονται απευθείας από έναν ιστότοπο που θα δημιουργηθεί για τον σκοπό αυτόν. Οι κατηγορούμενοι θα παραστούν αυτοπροσώπως μόνο στις βασικές συνεδριάσεις του δικαστηρίου, ενώ θα παρακολουθήσουν όλες τις υπόλοιπες μέσω βίντεο. Πρόσβαση με φυσική παρουσία στο δικαστήριο θα έχουν και τα θύματα που επέζησαν.
Η Γιάαρα Μορντεχάι, ειδική στο Διεθνές Δίκαιο στη Νομική Σχολή του Γέιλ, δήλωσε ότι ο νέος νόμος εγείρει ορισμένες ανησυχίες σχετικά με την ορθή διαδικασία, δεδομένης της φύσης του στρατιωτικού δικαστηρίου, καθώς και τον κίνδυνο οι διαδικασίες να πολιτικοποιηθούν ή να μετατραπούν σε συμβολικές «δίκες-παρωδία».
Από την πλευρά της η βουλευτής Γιούλια Μαλινόφσκι, μία από τους συντάκτες του νομοσχεδίου, εκτίμησε ότι αυτό διασφαλίζει μια δίκαιη και σύμφωνα με τον νόμο δίκη.
«Ας δουν όλοι πώς τα θύματα και οι οικογένειές τους κοιτάζουν στα μάτια αυτούς τους φονιάδες, τους βιαστές και τους απαγωγείς», δήλωσε στη διάρκεια συνέντευξης Τύπου πριν από την ψηφοφορία στην Κνεσέτ για την έγκριση του νομοσχεδίου. «Ας δουν όλοι πώς το κράτος του Ισραήλ είναι ένα κυρίαρχο κράτος που γνωρίζει πώς να κάνει όσους το βλάπτουν να λογοδοτούν», πρόσθεσε η Μαλινόφσκι.
«Θα καταδικαστούν από δικαστές του Ισραήλ, όχι από τον δρόμο ή από τα όσα όλοι μας νιώθουμε», σημείωσε. «Τελικά, αυτό που μας κάνει σπουδαίους είναι το πνεύμα μας, η ανθεκτικότητά μας, η ικανότητά μας να αντιμετωπίζουμε και να αντέχουμε αυτόν τον τεράστιο πόνο».
Θανατική ποινή
Ο ποινικός κώδικας του Ισραήλ προβλέπει την θανατική ποινή για ορισμένες από τις κατηγορίες που είναι πιθανό να αντιμετωπίσουν οι Παλαιστίνιοι μαχητές.
Ο τελευταίος άνθρωπος που εκτελέστηκε στο Ισραήλ ήταν ο Αντολφ Αϊχμαν, ένας από τους αρχιτέκτονες του Ολοκαυτώματος, ο οποίος απαγχονίστηκε το 1962 μετά τη σύλληψή του στην Αργεντινή από Ισραηλινούς πράκτορες. Στρατοδικεία στην κατεχόμενη Δυτική Οχθη μπορούν να καταδικάσουν Παλαιστίνιους σε θάνατο, αλλά δεν το έχουν κάνει ποτέ.
Νόμος που υιοθετήθηκε από το Ισραήλ τον Μάρτιο, βάσει του οποίου η θανατική ποινή δι’ απαγχονισμού είναι αυτή που προβλέπεται για τους Παλαιστίνιους οι οποίοι καταδικάζονται για τρομοκρατικές επιθέσεις, δεν έχει αναδρομική ισχύ.
