ΗΠΑ–Ευρώπη σε νέα τροχιά σύγκρουσης

Αποχώρηση στρατευμάτων, δασμοί και διπλωματικό ρήγμα

ε τροχιά πολυεπίπεδης μετωπικής σύγκρουσης βρίσκονται ξανά ΗΠΑ και Ευρώπη, καθώς ο Ντόναλντ Τραμπ ανακοίνωσε την απόσυρση 5,000 Αμερικανών στρατιωτών από τη Γερμανία, μετά τη σκληρή κριτική από τον Φρίντριχ Μερτς για το Ιράν, ενώ προηγουμένως είχε αυξήσει τους δασμούς για τα ευρωπαϊκά οχήματα και οι πρέσβεις της ΕΕ απέρριψαν πρόταση συμβιβασμού των ΗΠΑ στα μέταλλα. Η απόφαση του προέδρου των ΗΠΑ να διατάξει την απόσυρση 5,000 στρατιωτών από τις αμερικανικές βάσεις στη Γερμανία, μοιάζει να απαντά στις δηλώσεις του Φρίντριχ Μερτς για ταπείνωση των ΗΠΑ από τους Φρουρούς της Επανάστασης, στην πραγματικότητα όμως αποτελεί προαποφαισθείσα κίνηση στην προσπάθεια των ΗΠΑ να αποδυναμώσουν την Ευρώπη.

Ο Ντόναλντ Τραμπ έχει απειλήσει πολλάκις την Ισπανία, επιτέθηκε στον Πάπα και εν τέλει χάλασε και τη λειτουργική σχέση που είχε με τη Μελόνι. Οι σχέσεις με τον Μακρόν είναι σταθερά χάλια, με προσωπικές επιθέσεις, για τη Δανία αποτελεί κόκκινο πανί, ενώ οι σχέσεις με Βρετανία, Αυστραλία και Καναδά επιδεινώνονται σταθερά. Ακόμα και η ευρωπαϊκή ακροδεξιά έχει απομακρυνθεί από τον Τραμπ και το MAGA, ιδιαίτερα μετά την ήττα του Βίκτορ Όρμπαν θεωρείται έως και το τοξικός.

Η σύγκρουση Τραμπ – Μερτς

«Ο Μερτς πέρασε μήνες να περπατά σε έναν τεντωμένο σχοινί όσον αφορά στη σχέση του με τον Τραμπ», έγραψε το Politico μετά τις επίμαχες δηλώσεις του. «Τώρα έπεσε», συμπέρανε η ευρωπαϊκή ιστοσελίδα του. Το Πεντάγωνο εξετάζει εδώ και αρκετά χρόνια τη μείωση της στρατιωτικής παρουσίας στη Γερμανία.

Στην παρούσα συγκυρία όμως είναι σαφές πως η κίνηση συνιστά «τιμωρία» της Γερμανίας, της οποίας τα πρόσφατα σχόλια για τον πόλεμο των ΗΠΑ στο Ιράν έχουν ενοχλήσει τον Τραμπ.

«Οι Αμερικανοί προφανώς δεν έχουν καμία στρατηγική», είπε στις αρχές της εβδομάδας ο Μερτς.

Ο Αμερικανός πρόεδρος απάντησε μέσω του Truth Social, της πλατφόρμας κοινωνικής δικτύωσης που διαθέτει, εκφράζοντας την οργή του.

«Ο καγκελάριος της Γερμανίας θα έπρεπε να αφιερώνει περισσότερο χρόνο στον τερματισμό του πολέμου Ρωσίας/Ουκρανίας (όπου έχει αποδειχθεί εντελώς αναποτελεσματικός!) και στην αποκατάσταση της διαλυμένης του χώρας, ιδίως στους τομείς της μετανάστευσης και της ενέργειας, και λιγότερο στο να παρεμβαίνει σε όσους εργάζονται για την εξάλειψη της πυρηνικής απειλής του Ιράν, καθιστώντας έτσι τον κόσμο —συμπεριλαμβανομένης της Γερμανίας— ασφαλέστερο!».

Η σύγκρουση των ΗΠΑ με τη Γερμανία έρχεται να προστεθεί στον εμπορικό πόλεμο των δυο πλευρών που γνωρίζει νέα όξυνση μετά τη χθεσινή ανακοίνωση του Τραμπ ότι σκοπεύει να αυξήσει τους δασμούς στα αυτοκίνητα και τα φορτηγά που εισάγονται από την Ευρωπαϊκή Ενωση στο 25%.

Η ανακοίνωση του Αμερικανού προέδρου σηματοδοτεί ανατροπή της συμφωνίας στην οποία κατέληξαν το περασμένο καλοκαίρι Ε.Ε. και ΗΠΑ. Αμεση ήταν η αντίδραση των Βρυξελλών που χαρακτήρισαν την Ουάσινγκτον αναξιόπιστη: «Δεν είναι αυτός τρόπος να αντιμετωπίζονται στενοί εταίροι. Πλέον μπορούμε να απαντήσουμε με απόλυτη σαφήνεια και αποφασιστικότητα, αξιοποιώντας τη δύναμη της θέσης μας».

Παρόλο που η Ευρωβουλή ψήφισε στα τέλη Μαρτίου την προώθηση της συμφωνίας, το κείμενο δεν έχει υπογραφεί ακόμη επισήμως. Η Ε.Ε. αναμένεται τώρα να εγκαινιάσει πυρετώδεις διπλωματικές ενέργειες για να σώσει τη συμφωνία. Υπενθυμίζεται ότι τον Ιανουάριο η Ευρωβουλή ανέστειλε τη διαδικασία επικύρωσης της συμφωνίας διαμαρτυρόμενη με αυτόν τον τρόπο για την απειλή του Τραμπ να αποσπάσει τη Γροιλανδία από τη Δανία.

Πλέον, ενδιαφέρον θα έχει η αντίδραση των αγορών στην αναζωπύρωση του εμπορικού πολέμου ΗΠΑ – ΕΕ και ιδιαίτερα ο αντίκτυπος σε Γερμανία και Γαλλία, που πλήττονται πρώτες.