Το βράδυ των ευρωεκλογών του 2024, όταν καταγράφηκε ρεκόρ αποχής και ταυτόχρονα ο μικρότερος αριθμός ψήφων στην ιστορία της ΝΔ, που τερμάτισε πρώτη με 28,3%, αρκετοί επεσήμαναν ότι μέχρι τις επόμενες εθνικές εκλογές -που κανονικά θα γίνουν την άνοιξη του 2027- θα… ζούμε και θα επικοινωνούμε με δημοσκοπήσεις. Είχαν δίκιο. Ήδη έχουν περάσει δύο χρόνια που, μήνας μπαίνει, μήνας βγαίνει, οι περίφημες «φωτογραφίες της στιγμής» καθορίζουν τον δημόσιο πολιτικό διάλογο και είτε «δικαιώνουν» είτε «καταδικάζουν» ή «διαψεύδουν» κάθε πολιτική θέση ή πρωτοβουλία προερχόμενη από την κυβέρνηση ή τα κόμματα της αντιπολίτευσης.
Η «γκαλοπολογία» έχει κυριαρχήσει ως μέθοδος πολιτικής ανάλυσης και ένα θετικό αποτέλεσμα σε δημοσκόπηση- «φωτογραφία της στιγμής» θεωρείται πλέον κάτι σαν διαβατήριο για τον Παράδεισο. Αν θες να προκόψεις ως αρχηγός, δεν έχεις παρά να ζητήσεις από έναν δημοσκόπο αυτό που τραγουδούσε ο αξέχαστος Γιώργος Μαρίνος: «Αχ, έλα, τράβα μου μια φωτογραφία, να ’χει πολύ σεξαπίλ και στο δικό μου το στιλ». Ανάλογα με τη στιγμή, το πολιτικό σεξαπίλ αλλάζει λιγάκι, αλλά τα βασικά παραμένουν ίδια και καλό είναι να τα δούμε ψύχραιμα και προσεκτικά για να αντιληφθούμε εάν, τελικά, μπορεί να βγει κάποιο συνολικό συμπέρασμα.
Μελετώντας, λοιπόν, δεκάδες «φωτογραφίες της στιγμής» των δύο τελευταίων χρόνων, βλέπουμε ότι κάποια πράγματα δεν αλλάζουν. Ποια είναι αυτά;
Πρώτον, η ΝΔ στην πρόθεση ψήφου βρίσκεται κάτω από το ποσοστό της των τελευταίων ευρωεκλογών, ενώ στη λεγόμενη «εκτίμηση» ψήφου (για την οποία υπάρχουν αρκετές ενστάσεις) βρίσκεται κοντά ή λίγο πάνω από εκείνο το ποσοστό. Σημειωτέον, πάντως, ότι το 28,3% που πήρε η ΝΔ στις ευρωεκλογές ταυτίζεται με το ποσοστό που έδιναν οι περισσότερες δημοσκοπήσεις που δημοσιεύτηκαν την τελευταία Παρασκευή πριν από την Κυριακή των ευρωεκλογών ως «πρόθεση» και όχι ως «εκτίμηση» ψήφου. Η εκτίμησή τους έφερνε τότε το κυβερνών κόμμα πάνω από το 30%.
Δεύτερον, την τελευταία διετία παρατηρείται σταθερά υψηλό ποσοστό ψηφοφόρων που ανήκουν στη λεγόμενη «γκρίζα ζώνη». Εκεί συνυπάρχουν αναποφάσιστοι, αλλά και αρκετοί που ενδεχομένως επιλέγουν την αποχή. Μέχρι στιγμής, η «γκρίζα ζώνη» δεν δείχνει να μειώνεται. Μια λογική σκέψη που θα μπορούσε και κάνει κάποιος είναι ότι οι ψηφοφόροι που βρίσκονται εκεί περιμένουν τα νέα κόμματα (Τσίπρα, Καρυστιανού, Σαμαρά) για να καθορίσουν τη στάση τους. Άρα, θα δούμε τις «φωτογραφίες της στιγμής» αργότερα και θα κρίνουμε.
Με βάση τα παραπάνω δεδομένα, αν υπάρχει μέχρι τώρα ένα συμπέρασμα που μοιάζει σχετικά ασφαλές είναι ότι δύσκολα θα δούμε να προκύπτει από τις επόμενες εκλογές αυτοδύναμη κυβέρνηση. Το κόμμα που τη διεκδικεί, δηλαδή η ΝΔ, απέχει από την αυτοδυναμία στην πρόθεση ψήφου περί τις 15 μονάδες. Ταυτόχρονα, είναι το κόμμα που θέτει ως βασικό διακύβευμα των εκλογών την πολιτική σταθερότητα, η οποία προφανώς δεν υπηρετείται με αλλεπάλληλες εκλογικές αναμετρήσεις διαρκείας αρκετών μηνών, με θεωρητικό στόχο την κατάκτηση της αυτοδυναμίας.
Συμπέρασμα: μιας και καταναλώνουμε τόσο χρόνο ακατάσχετης «γκαλοπολογίας», ας τεθεί κάποια στιγμή το ρεαλιστικό πολιτικό ερώτημα που προκύπτει από τις δημοσκοπήσεις: πώς θα κυβερνηθεί η χώρα; Από ποιες πολιτικές συμμαχίες και με ποιες αναγκαίες συναινέσεις;
Δημοσιογράφος “Παραπολιτικά” και ΕΡΤ
Δημοσιεύθηκε στο Καρφί το Σάββατο 9.5.2026
