Δημήτρης Καραγεωργόπουλος: Η «επιστροφή» των συλλογικών συμβάσεων – ευκαιρία ή παγίδα για τους εργαζόμενους;

Με μεγάλο βάρος για τον κόσμο της εργασίας παρουσιάστηκε η τριμερής συμφωνία
για την «ενίσχυση» των Συλλογικών Συμβάσεων Εργασίας. Στη συνέντευξη Τύπου
της περασμένης Τετάρτης παρευρέθηκαν όλοι οι θεσμικοί παράγοντες,
συμπεριλαμβανομένου του προέδρου της ΓΣΕΕ, ο οποίος αξιολόγησε τη συμφωνία ως
θετική εξέλιξη. Αυτό είναι σεβαστό και καταγεγραμμένο.
Όμως, η αλήθεια έχει δύο όψεις. Και η δική μου, ως μέλος του Διοικητικού
Συμβουλίου της ΓΣΕΕ και μέλος της ιστορικής συνδικαλιστικής παράταξης ΠΑΣΚΕ,
είναι η πλευρά που οφείλει να εξηγήσει στους εργαζόμενους όχι μόνο όσα ακούγονται
ευχάριστα, αλλά και όσα κρύβονται πίσω από τις λέξεις.
Ναι, η επαναφορά των συλλογικών συμβάσεων μπορεί να αποτελέσει σημείο καμπής.
Ναι, μετά από χρόνια απορρύθμισης, η κοινωνία ακούει ξανά τη λέξη «ΣΣΕ».
Αλλά το αν αυτή η επιστροφή θα είναι πραγματική ή μόνο τυπική, θα το κρίνει το
περιεχόμενο.
Γιατί πίσω από τους τίτλους και τα χαμόγελα υπάρχουν τρεις κρίσιμοι κίνδυνοι:
Ο περιορισμός της αυτονομίας των Ομοσπονδιών
Οι κλαδικές οργανώσεις είναι ο πυρήνας κάθε συλλογικής διαπραγμάτευσης. Αν
προστεθούν ενδιάμεσοι μηχανισμοί έγκρισης, επικύρωσης ή «φιλτραρίσματος», τότε
η δύναμη περνά από τους εργαζόμενους στον μηχανισμό. Η συλλογική
διαπραγμάτευση δεν πρέπει να μετατραπεί σε διαδικασία πιστοποίησης.
Η δυσκολότερη προσφυγή στον ΟΜΕΔ
Ο Οργανισμός Μεσολάβησης και Διαιτησίας υπήρξε για δεκαετίες η ασπίδα των
εργαζομένων όταν οι διαπραγματεύσεις μπλόκαραν. Εάν η προσφυγή σε αυτόν περνά
από τριμελείς νομικές επιτροπές και προαπαιτούμενα, τότε η ισορροπία σπάει. Η
καθυστέρηση στη διαιτησία υπήρξε πάντα όφελος για την εργοδοτική πλευρά, όχι για
την εργατική.
Ο κατώτατος μισθός που παραμένει κυβερνητικό εργαλείο

Δεν επιστρέφει ο κατώτατος μισθός στη συλλογική διαπραγμάτευση. Αυτό σημαίνει
ότι, όσο αυξάνονται οι ΣΣΕ, η βάση τους εξακολουθεί να καθορίζεται πολιτικά, όχι
κοινωνικά. Και χωρίς ισχυρό πάτωμα, κάθε οικοδόμημα κινδυνεύει να ρηγματωθεί.
Άρα τι σημαίνει για τον εργαζόμενο; Σημαίνει πως η επαναφορά των συλλογικών
συμβάσεων μπορεί να είναι ευκαιρία, αλλά μπορεί και να γίνει παγίδα. Μπορεί να
αναστήσει δικαιώματα ή να τα επαναφέρει αποδυναμωμένα, ελεγχόμενα, με όρους
που θυμίζουν περισσότερο διαχείριση παρά διαπραγμάτευση.
Η δική μας ευθύνη είναι να προστατέψουμε το πρώτο και να αποτρέψουμε το
δεύτερο.
Η ΓΣΕΕ δεν είναι μονόφωνη και αυτό είναι υγεία, όχι πρόβλημα.
Ο Πρόεδρος της Συνομοσπονδίας είδε μια θετική βάση. Εγώ βλέπω ότι η βάση χωρίς
θεμέλια μπορεί να βουλιάξει. Δεν είναι σύγκρουση προσώπων. Είναι διαφορά
εστίασης: Άλλος βλέπει το βήμα. Εγώ βλέπω το έδαφος πάνω στο οποίο πατάμε. Και
οι δύο απόψεις χωρούν μέσα στο σπίτι της ΓΣΕΕ, γιατί είμαστε δημοκρατική
οργάνωση και όχι μηχανισμός χειροκροτητών.
Η επαναφορά των συλλογικών συμβάσεων θα κριθεί τελικά από τη δύναμη των
Ομοσπονδιών, από την πρόσβαση στον ΟΜΕΔ χωρίς εμπόδια, από την επιστροφή του
κατώτατου μισθού στον διάλογο, από το αν οι εργαζόμενοι θα είναι ενεργοί και όχι
θεατές.
Γιατί τα δικαιώματα δεν τα κερδίζει όποιος περιμένει, τα κερδίζει όποιος οργανώνεται
και παλεύει.
Αν η συμφωνία γίνει πραγματικό εργαλείο, θα είμαι από τους πρώτους που θα
χειροκροτήσουν. Αν όμως γίνει βιτρίνα χωρίς ουσία ή έρμαιο μηχανισμών θα είμαι
από τους πρώτους που θα μιλήσουν. Και σήμερα μιλώ. Γιατί ο ρόλος μου δεν είναι να
ακολουθώ, αλλά να προειδοποιώ και να διεκδικώ.
Οι Συλλογικές Συμβάσεις επιστρέφουν. Το ερώτημα είναι αν θα επιστρέψει και η
δύναμη των εργαζομένων.

Μέλος του Δ.Σ της ΓΣΕΕ, Μέλος ΠΑΣΚΕ