Το ΠΑΣΟΚ επιχειρεί στρατηγική επανεκκίνηση με στόχο να ανακτήσει τη δυναμική του και να ανακόψει τη δημοσκοπική πτώση, πριν να είναι αργά και μη αναστρέψιμα τα δεδομένα.
του Χρήστου Δ. Δρούζια
Η ανάγκη για ένα restart ηγετικό, πολιτικό, οργανωτικό τίθεται επιτακτικά στο παρασκήνιο από κορυφαία στελέχη και βουλευτές με στόχο την επανατοποθέτηση του κόμματος ως βασικής εναλλακτικής λύσης στον πολιτικό ανταγωνισμό.
Συμπίπτει χρονικά με την άφιξη του νέου κόμματος Τσίπρα, που έχει προκαλέσει έντονες πολιτικές αναταράξεις, φέρνοντας το ΠΑΣΟΚ σε κατάσταση συναγερμού, καθώς απειλείται άμεσα η εκλογική του κυριαρχία στον χώρο της Κεντροαριστεράς.
Μάλιστα, το τελευταίο διάστημα τα κύματα αμηχανίας στη Χαριλάου Τρικούπη είναι πλέον ορατά. Ανάλογα με τη δημοσκόπηση, το κόμμα δέχεται ισχυρές πιέσεις, κινείται πλέον στα ίδια επίπεδα ή και χαμηλότερα από το κόμμα Τσίπρα.
Ως εκ τούτου, η ανησυχία στη Χαριλάου Τρικούπη είναι διπλή: από τη μία, να μην επιτρέψει στη ΝΔ να ενεργοποιήσει ξανά τα αντι-ΣΥΡΙΖΑ αντανακλαστικά των κεντρώων ψηφοφόρων που είχαν αρχίσει να κοιτούν προς το ΠΑΣΟΚ. Από την άλλη, ανησυχεί για μεγαλύτερες απώλειες προς το νέο σχήμα, που θα παγιώσει το ΠΑΣΟΚ στην τρίτη θέση, στερώντας του το αφήγημα του μοναδικού κυρίαρχου πόλου απέναντι στη Νέα Δημοκρατία.
Ήδη, πολλοί -τόσο εντός όσο και εκτός κυβέρνησης- ποντάρουν σε ένα τέτοιο ενδεχόμενο, αλλά το βέβαιο είναι ότι το ΠΑΣΟΚ δεν θα μείνει με σταυρωμένα τα χέρια. Άλλωστε, άπαντες στο ΠΑΣΟΚ παραδέχονται ότι οι επερχόμενες κάλπες θα κρίνουν οριστικά ποιος θα λάβει το «χρίσμα» της ηγεμονίας απέναντι στη συντηρητική παράταξη.
Υπό το παραπάνω πρίσμα, τόσο η ηγεσία του ΠΑΣΟΚ όσο και τα στελέχη επιχειρούν να αποδομήσουν πλήρως το εγχείρημα Τσίπρα και το αφήγημα της ανανέωσης που προβάλλει.
Στο πλαίσιο της πολιτικής πίεσης, στελέχη του ΠΑΣΟΚ διατυπώνουν τον ισχυρισμό περί «μυστικής συμφωνίας» μεταξύ της Νέας Δημοκρατίας και του Αλέξη Τσίπρα. Σύμφωνα με αυτό το αφήγημα, η ανάδειξη του κόμματος Τσίπρα εξυπηρετεί το Μέγαρο Μαξίμου, καθώς διασπά την αντιπολίτευση και βοηθά στη διατήρηση της ΝΔ στην εξουσία.
Μοναδική παραφωνία στη στρατηγική που έχει επιλέξει το ΠΑΣΟΚ αποτελούν οι τοποθετήσεις του Χάρη Δούκα, ο οποίος δεν υιοθετεί τη σκληρή και αποστασιοποιημένη γραμμή απέναντι στο νέο κόμμα Τσίπρα. Τουναντίον, ο δήμαρχος Αθηναίων ανοίγει θέμα προγραμματικού διαλόγου και συνεργασίας του ΠΑΣΟΚ με την ΕΛΑΣ, μη σεβόμενος την κεντρική, ομόφωνη στρατηγική απόφαση του πρόσφατου συνεδρίου του ΠΑΣΟΚ, η οποία καθορίζει την πολιτική του ταυτότητα και τη στάση του ενόψει των εθνικών εκλογών.
Η πρότασή του προκάλεσε έντονες εσωκομματικές αναταράξεις στη Χαριλάου Τρικούπη, αλλά και την αντίδραση κορυφαίων στελεχών του ΠΑΣΟΚ, που άσκησαν αιχμηρή κριτική στον δήμαρχο Αθηναίων, θεωρώντας ότι η πρότασή του θολώνει το στίγμα του κόμματος.
Η Άννα Διαμαντοπούλου απάντησε δημόσια με σκληρή γλώσσα μέσω ανάρτησής της. Δήλωσε χαρακτηριστικά ότι «το ΠΑΣΟΚ δεν παρακαλεί κανέναν για συνεργασίες», πόσω μάλλον εκείνους που έχουν προσβάλει την ιστορία του Κινήματος. Παράλληλα, μιλώντας στα Παραπολιτικά 90,1, εξήγησε ότι αυτό στο οποίο πρέπει να επικεντρωθούν όλοι στο κόμμα είναι «στο πώς το ΠΑΣΟΚ θα κερδίσει τη μάχη που θέλει». Στη συνέχεια δήλωσε ότι «πολιτικός μας αντίπαλος είναι η ΝΔ», χαρακτηρίζοντας παράλληλα τον Αλέξη Τσίπρα «εκπρόσωπο του λαϊκισμού» και άγνωστες προς το παρόν τις θέσεις του κόμματός του.
Από την πλευρά του, ο πρώην γραμματέας του ΠΑΣΟΚ Ανδρέας Σπυρόπουλος ξεκαθάρισε σε δηλώσεις του στον ραδιοφωνικό σταθμό Real FM ότι τέτοιου είδους τοποθετήσεις δεν βοηθούν τον κοινό αγώνα. Υπενθύμισε την ομόφωνη απόφαση του πρόσφατου συνεδρίου του ΠΑΣΟΚ για εντελώς αυτόνομη και ανεξάρτητη πορεία προς τις εκλογές, με στόχο την πρωτιά.
Με καυστικό τρόπο σχολίασε τις αναφορές Δούκα και ο Γιάννης Μεϊμάρογλου, ο οποίος χαρακτήρισε τη στάση του ως «αυτοκτονική πορεία για το ΠΑΣΟΚ» και χρησιμοποίησε τη μεταφορά ότι ο δήμαρχος Αθηναίων επιχειρεί να μετατρέψει το ΠΑΣΟΚ σε «δουκάτο του Τσίπρα», υποστηρίζοντας ότι στόχος του δημάρχου δεν είναι απλώς η μη συγκυβέρνηση με τη ΝΔ, αλλά η πάση θυσία συμπόρευση με τον πρώην πρόεδρο του ΣΥΡΙΖΑ.
Με βολές κατά του Χάρη Δούκα εμφανίστηκε και ο Πάρις Κουκουλόπουλος. Ο βουλευτής Κοζάνης και αντιπρόεδρος της Βουλής έκανε λόγο «για επιπόλαιες προσεγγίσεις που βάζουν θέμα συνεργασιών πολύ άκαιρα». Υποστήριξε δε ότι «όποιος ανοίγει θέματα συνεργασιών βλάπτει τελικά τη χώρα και τους πολίτες», σημειώνοντας ότι αυτά «έχουν την ώρα τους».
Το κλίμα για τον Χάρη Δούκα είναι ιδιαίτερα βαρύ στις τάξεις του ΠΑΣΟΚ. Στελέχη και βουλευτές του κόμματος τον κατηγορούν ότι θολώνει το πολιτικό στίγμα του ΠΑΣΟΚ και ότι προτρέχει σε σενάρια διαμοιρασμού εξουσίας, αφήνοντας μάλιστα ανοιχτό το ποιος θα είναι επικεφαλής. Χαρακτηρίζουν δε την πρότασή του ως άκαιρη χρονικά, επιζήμια επικοινωνιακά και κυρίως υπονομευτική πολιτικά. Άκαιρη χρονικά διότι γίνεται σε μια περίοδο που το ΠΑΣΟΚ βάλλεται δημοσκοπικά, χωρίς να υπάρχει ξεκάθαρη εικόνα για τη δυναμική του κόμματος Τσίπρα. Επιζήμια επικοινωνιακά, διότι προβιβάζει ένα νεοσύστατο, αμιγώς προσωποπαγές κόμμα σε ανταγωνιστή μιας παράταξης μισού αιώνα ζωής για τα ηνία της Κεντροαριστεράς στη χώρα. Υπονομευτική πολιτικά, διότι αυτό που προτείνει ενέχει ένα ρίσκο που δεν το λέει ρητώς, αλλά το υπονοεί: εάν το ΠΑΣΟΚ υπολείπεται του κόμματος Τσίπρα στις πρώτες εκλογές, για να υφίσταται η δυνατότητα του εκλογικού μπόνους, θα πρέπει να αυτοδιαλυθούν τα δύο κόμματα (ΠΑΣΟΚ, ΕΛΑΣ) και να σχηματιστεί μέσα σε ένα ασφυκτικό χρονικό πλαίσιο ένας νέος ενιαίος κομματικός σχηματισμός (και όχι συνασπισμός).
Μεγάλες αντιδράσεις εκφράστηκαν και μέσω των social media, με αρκετά «πράσινα» στελέχη και μέλη του ΠΑΣΟΚ να στρέφουν τα πυρά τους κατά του Χάρη Δούκα, χαρακτηρίζοντάς τον ως υπεύθυνο για την παραγωγή εσωστρέφειας.
Μέσα σε αυτό το κλίμα, δεν λείπουν και τα στελέχη τα οποία σε κατ’ ιδίαν συνομιλίες τους κατηγορούν την ηγεσία του ΠΑΣΟΚ ότι δεν κατάφερε να καρπωθεί πολιτικά τη φθορά των κυβερνώντων και πως δεν έγιναν όλες εκείνες οι κινήσεις που απαιτούνταν, προκειμένου το ΠΑΣΟΚ να είναι κατάλληλα προετοιμασμένο για την κάθοδο του Αλέξη Τσίπρα στην πολιτική σκηνή.
Το εσωτερικό σκηνικό είναι φορτισμένο, με ευθύνες να αποδίδονται στην έλλειψη δυναμικής για την ανατροπή του πολιτικού σκηνικού. Μάλιστα, εάν δεν υπάρξουν άμεσα πρωτοβουλίες για υπέρβαση της κρίσης, που τείνει να γίνει υπαρξιακή για το ΠΑΣΟΚ, οι σημερινές μουρμούρες και ο προβληματισμός πολλών βουλευτών και στελεχών θα μετατραπούν σε φωνές που θα «κελαηδήσουν» δημόσια.
Η Χαριλάου Τρικούπη εμφανίζεται αποφασισμένη να οριοθετηθεί πλήρως από το εγχείρημα Τσίπρα, το οποίο χαρακτηρίζει ως ένα «πολύ παλιό και γνώριμο» σκηνικό.
Η στρατηγική απάντηση της Χαριλάου Τρικούπη εστιάζει στην ανάδειξη της πολιτικής ουσίας και του αυτόνομου προγραμματικού λόγου, που αποτελεί συγκριτικό πλεονέκτημα του ΠΑΣΟΚ έναντι των πολιτικών του αντιπάλων, τόσο εκ δεξιών όσο και εξ αριστερών του.
Ήδη, το ΠΑΣΟΚ έχει καταθέσει συγκεκριμένες τροπολογίες και προτάσεις για τη διαχείριση του τραπεζικού συστήματος, την επαναφορά των συλλογικών συμβάσεων, το ζήτημα της στεγαστικής κρίσης, την προστασία της πρώτης κατοικίας και των κόκκινων δανείων. Όπως επίσης μέτρα κατά της ακρίβειας και την πρόταση για μείωση του ΦΠΑ στα βασικά αγαθά. Σύμφωνα με πληροφορίες, το επόμενο διάστημα αναμένεται να υπάρξει από την Κοινοβουλευτική Ομάδα του ΠΑΣΟΚ πληθώρα τροπολογιών στη Βουλή για διάφορα μείζονα θέματα.
Το μεγάλο, επίσης, συγκριτικό πλεονέκτημα που θα προτάξει το κόμμα της αξιωματικής αντιπολίτευσης έγκειται στη συνεκτική σοσιαλδημοκρατική φυσιογνωμία του και στην παρουσία έμπειρων στελεχών που συνδυάζουν την κοινοβουλευτική γνώση με την τεχνοκρατική επάρκεια, αποτελώντας αξιόπιστη εναλλακτική λύση.
Όπως υποστηρίζουν στη Χαριλάου Τρικούπη, στη σύγκριση φαίνεται ποιος έχει όραμα, πρόγραμμα, στελέχη, πραγματική κυβερνητική επάρκεια. Ποιος, δηλαδή, μπορεί να κάνει την πολιτική αλλαγή πράξη και να οδηγήσει την Ελλάδα σε έναν πραγματικά νέο δρόμο.
Σε μια προσπάθεια να ενισχυθεί το προφίλ της κυβερνησιμότητας, αλλά και για την καλύτερη οργάνωση του αντιπολιτευτικού αγώνα, στελέχη και βουλευτές του κόμματος αναλαμβάνουν τομείς ευθύνης για να απαντούν καθημερινά και να ασκούν άμεση κριτική στους αρμόδιους υπουργούς, δημιουργώντας ένα «μπρα-ντε-φερ» σε επίπεδο πολιτικής ατζέντας και προβάλλοντας ταυτόχρονα τις εναλλακτικές προτάσεις του κόμματος σε πραγματικό χρόνο.
Η πρωτοβουλία αυτή αποτελεί κεντρικό πυλώνα της στρατηγικής του Νίκου Ανδρουλάκη, ο οποίος επιδιώκει να προσδώσει στο Κίνημα ένα πιο ξεκάθαρο κυβερνητικό προφίλ. Στόχος είναι να πειστεί το εκλογικό σώμα ότι το ΠΑΣΟΚ δεν είναι απλά αντιπολίτευση, αλλά έτοιμη εναλλακτική λύση διακυβέρνησης. Η ομάδα αυτή έχει ως αποστολή να ασκεί διαρκή, τεκμηριωμένη κριτική στο κυβερνητικό έργο και να αναδεικνύει τις προγραμματικές θέσεις του ΠΑΣΟΚ.
Ένα ακόμα σημαντικό συγκριτικό πλεονέκτημα του ΠΑΣΟΚ είναι η ισχυρή και διαχρονική του δικτύωση στην τοπική αυτοδιοίκηση και τα συνδικάτα. Επίσης, διαθέτει δομές και παράδοση κόμματος εξουσίας, αποφεύγοντας τον λαϊκισμό και προτάσσοντας τον θεσμικό σεβασμό, το κράτος δικαίου και την ευρωπαϊκή προοπτική. Αυτό του επιτρέπει να συνομιλεί με μετριοπαθείς ψηφοφόρους του μεσαίου χώρου που αναζητούν ευρωπαϊκό εκσυγχρονισμό.
Η απάντηση της Χαριλάου Τρικούπη στο νέο εγχείρημα Τσίπρα επικεντρώνεται και στην ένταξη νέων προσωπικοτήτων, αριστερών και κεντρώων στελεχών, με στόχο την ενίσχυση της εκλογικής δύναμης του κόμματος.
Πρώην βουλευτές με εμπειρία στα κοινοβουλευτικά δρώμενα βρίσκονται στο στόχαστρο της στρατηγικής αυτής, ωστόσο ο γραμματέας του ΠΑΣΟΚ Γιάννης Βαρδακαστάνης υπογράμμισε ότι η τελική απόφαση για την προσχώρηση βουλευτών στο κόμμα ανήκει στην αποκλειστική ευθύνη του Νίκου Ανδρουλάκη.
Τις τελευταίες ημέρες εντείνονται οι πληροφορίες για πιθανή ένταξη στο ΠΑΣΟΚ της Νίνας Κασιμάτη, βουλευτή Β’ Πειραιά που εκλέχθηκε με τον ΣΥΡΙΖΑ, καθώς και της Θεοδώρας Τζάκρη από την Πέλλα. Και οι δύο έχουν παρελθόν στο ΠΑΣΟΚ, καθώς μετακινήθηκαν στον ΣΥΡΙΖΑ πριν από χρόνια.
Δημοσιεύτηκε στην έντυπη έκδοση
